Bir cihat arac? olarak futbol
Milli tak?mdan adeta bir cihat misyonu ç?karan muhafazakar kesim çalakalem bu kesime yeti?meye çal???yor.
24 Haziran 2008 20:15
Bir cihat arac? olarak futbol

AK?F EMRE YAZDI

Avrupa Futbol ?ampiyonas?nda Türk Milli tak?m?n?n gösterdi?i 'ilginç ba?ar?' hepimizin gururunu ok?am?? görünüyor. ?nsani bir tepki olarak kazan?lan ba?ar? kar??s?nda ortaya ç?kan co?ku kadar do?al bir ?ey olamaz… Bu arada özellikle kültürel hinterland?m?z dahilinde olan bölgelerdeki co?kunun Türkiye'deki sevinç gösterilerinden ba?ka bir anlam? oldu?u muhakkak. Ay y?ld?z?n caddelerde gezdirilmesi yitik özlemlerin, ac?lar?n, bir imparatorlu?un gururu k?r?lm?? çocuklar?n?n hasretini yans?t?r. Türkiye'nin kendisinin bile fark?nda olmad??? etkisinin d??a vurumudur. Benzer biçimde siyasi olarak farkl? kamplarda olmam?za ra?men tabanda ne kadar derin ortak bilincin diri oldu?unun göstergesi de K?br?s harekat?nda ortaya ç?km??t?. Suriye gibi ülkelerin radyolar? ç?karma harekat?n? sanki ?srail i?galindeki Golan'?n, Kudüs'ün kurtar?lmas? gibi co?kuyla verdi?ini tan?klar?ndan dinlemi?tim.

Geçenlerde milli futbolcu Hakan ?ükür vesilesiyle ?unlar? söylemi?tim: Futbolu bir kültür, bir 'dil' olarak toplumsal boyutundan çok birey-toplum-iktidar ba?lam?nda dü?ünülmesi gereken bir icat olarak ele almak gerekir. S?n?fsal ya da siyasal iktidar araçlar?n?n bir uzant?s? olarak düz 'okuma'ya tâbi tuttu?umuzda sunaca?? malzeme zenginli?i hiçbir popüler etkinlikle k?yaslanamaz. 'Tanr?'n?n yerine yeni ikonlar icat eden, kutsal?n 'dil'inden kaçarken profan bir din icat eden modernli?in en yayg?n kitlesel ileti?im arac? olarak da bak?labilir futbola.

Siyasal denetim ayg?t? olarak spor özelde futbolun kitleleri nas?l yönlendirdi?i çok i?lenegelmi?tir. Türkiye uluslararas? spor kar??la?malar?nda ba?ar? olarak çok c?l?z kald??? için bunun siyasal denetim arac?na ve resmi ideolojinin manipülatif ayg?ta nas?l dönü?türülece?ine dair bize özgü çok fazla örnek yok. Olanlar? görmeye hamaset duygular?m?z engelliyor. Ancak zamana zaman elde edilen küçük ba?ar?larla üst s?ralarda parlayan y?ld?zlar?n toplumsal olarak nas?l çi? ve hazmedilmemi? sevince dönü?tü?ünü görüyoruz.

Ortaya ç?kan bayraklar kadar Atatürk posterlerinin bilinçli ?ekilde ekranlara getirilmesi de gösteriyor ki, Avrupa düzeyinde elde edilen ba?ar?lar?n kimileri için önemli bir f?rsat olarak de?erlendirildi?i muhakkak. Fakat ?undan eminim ki, milli tak?m etraf?nda önemli say?da muhalif kesimlerin sistemle bar???k hale getirildi?i de kesin.

Milli tak?m?n garip ba?ar?s? bir yanda “Türk mucizesi” gibi bir yönüyle dini referans alan ama onu tersten kullanan absürt bir kavram kullan?ma sokulurken di?er tarafta farkl? kesimlerin kendi söylemlerini do?rulat?c? bir gerekçe olarak kullan?lmakta gecikmedi.

Profan bir kültüre dönü?en futbolun dini de profanla?t?ran biçimde mucizeyi sekülerle?tirmesi toplumun kültürüyle ba??n?, ili?kisini güçlendirmekten çok koparan bir i?lev görüyor. Bu anlamda milli tak?m?n ba?ar?s?n? Avrupal?l???m?z?n, sekülerli?imizin göstergesi sayan belli kesimler için önemli argüman haline geliyor.

“Ç?lg?n Türklerin mucizesi” söylemi, modern görünümlü kad?nl? erkekli taraftartar?n bat?l? tarzda destek ve sevinç gösterileri… Ölen ?ark?c?lar?n arkas?ndan alk??larla ilerleyen kitlelere bak?p “Türk halk?n?n gerçek anlamda ?imdi laikle?ti?i”ni söyleyenleri destekleyen bir tarz. Bayrak, Atatürk, Türklük slogan?na s???nan “ç?lg?n Türk” mitosu üreten bir ulusalc?l???n sonradan görmü?lü?ü…

Milli tak?m üzerinden tez üretenler sadece seküler bat?c?lar, ulusalc?lar de?il…

Milli tak?mdan adeta bir cihat misyonu ç?karan muhafazakar kesim çalakalem bu kesime yeti?meye çal???yor. Bir yanda anakronizme dü?meye ald?rmadan tarihe gönderme yapanlar di?er tarafta evrensel bir misyon biçme çabalar?. Her kesimde 'anlam?n deforme edilmesi' o boyutlara varm?? ki, milli tak?m?n gerçekte ne türden ba?ar? kazand??? çoktan unutulmu? durumda.

Sonuçta bir futbol kar??la?mas?na oldu?undan fazla anlam yüklenmesi bizzat futbolu futbol olmaktan ç?kar?yor, siyasal toplumsal hatta tarihsel anlamlar yüklenerek (tarihin rövan?? gibi) kitlelere sahte gerçeklikler sunuluyor.

Nas?l bir kesim futbol ba?ar?s? üzerinden seküler ulus kimli?i in?a etmeye çal???yorsa benzer mant?k kurgusuyla kar?? taraf da Viyana kap?lar?nda, Balkanlarda, Avrupa'da Türk ruhunun, hatta cihat ruhunun yükseli?i olarak okumaya haz?r.

Sonuçta, milli tak?m?n maç? da olsa siysal ve kültürel i?leviyle futbolun anlam?, ideolojik ayg?t olarak neye hizmet etti?i sorusundan ba??ms?z olarak de?erlendirilemez.

Akif Emre / Yeni ?afak

Marmarahaber.Net

 





Yorum Yaz   
YORUMLAR
Toplam yapılan yorum sayısı (0)

Henüz Yorum Yapılmamış

YAZARLARIMIZ
GAZETE 1. SAYFALARI
GAZETE YAZARLARI
İslamiyet'e karşı 28 milyon DVD

İbrahim KARAGÜL
Yeni Şafak
HAVA DURUMU